Βρυξέλλες, 13 Μαΐου 2014

Δηλώσεις του Αντιπροέδρου της Κυβέρνησης και Υπουργού Εξωτερικών, Ευάγγελου Βενιζέλου, προς τους Έλληνες ανταποκριτές στις Βρυξέλλες μετά τη συνεδρίαση του Συμβουλίου Γενικών Υποθέσεων της ΕΕ

Τις τρεις αυτές μέρες στις Βρυξέλλες, από την Κυριακή το απόγευμα έως σήμερα, είχα την ευκαιρία να μετάσχω σε μια σειρά από δραστηριότητες είτε της Ελληνικής Προεδρίας, είτε παράπλευρες.

Αρχίζοντας από τη συνάντηση των 12 σοσιαλιστών Υπουργών Εξωτερικών, που μετέχουμε στο Συμβούλιο Εξωτερικών Υποθέσεων. Η συμμετοχή των Υπουργών του Ευρωπαϊκού Σοσιαλιστικού Κόμματος έχει διευρυνθεί τον τελευταίο καιρό και ο κύκλος αυτός των 12 σοσιαλιστών Υπουργών Εξωτερικών στον οποίο μετέχουν και μεγάλες χώρες της Ένωσης, όπως η Γερμανία, η Γαλλία, η Ιταλία, είναι ένας κύκλος που μας επιτρέπει να προετοιμάζουμε και να συζητούμε φιλικά και ανεπίσημα όλα τα σοβαρά θέματα που συζητούνται και στο Συμβούλιο επισήμως.

Είχαμε, επίσης, την ευκαιρία να προεδρεύσουμε δύο πολύ σημαντικών Συμβουλίων Σύνδεσης και Σταθεροποίησης, αυτού με την Αλβανία και αυτού με την Αλγερία. Για προφανείς λόγους, η Αλβανία, που είναι γειτονική μας χώρα στα Βαλκάνια, αλλά και η Αλγερία, μια μεσογειακή χώρα, από την οποία προμηθευόμαστε ένα πολύ μεγάλο μέρος του φυσικού αερίου που χρησιμοποιούμε, έχουν ιδιαίτερο στρατηγικό ενδιαφέρον για την Ελλάδα. Και ήταν πολύ σημαντικό ότι μπορέσαμε να συμβάλλουμε στην αναβάθμιση των σχέσεων τους με την Ευρωπαϊκή Ένωση επισήμως. Άλλωστε στόχος μας είναι μέχρι τον Ιούνιο να δοθεί το καθεστώς της υποψήφιας προς ένταξη χώρας στην Αλβανία.

Στη σημερινή συνεδρίαση του Συμβουλίου Γενικών Υποθέσεων, στην οποία είχα την τιμή να προεδρεύσω εκ μέρους της Ελλάδας, συζητήσαμε την προετοιμασία του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου της 26ης και 27ης Ιουνίου, που στην πραγματικότητα είναι η επιτομή όλων των μεγάλων θεμάτων της ευρωπαϊκής πολιτικής. Γιατί πρόκειται για το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, που θα γίνει μετά τις εκλογές τις ευρωπαϊκές, ένα Ευρωπαϊκό Συμβούλιο που θα επισημοποιήσει κατά πάσα πιθανότητα τις επιλογές για την στελέχωση των μεγάλων πολιτικών θέσεων του ευρωπαϊκού θεσμικού οικοδομήματος και επί της ουσίας, θα συζητήσει για τους δυο μεγάλους πυλώνες της ευρωπαϊκής πολιτικής: τον πυλώνα «Ασφάλεια, Δικαιοσύνη και Κράτος Δικαίου» και τον πυλώνα «Ανταγωνιστικότητα, Ανάπτυξη, Απασχόληση» σε συνδυασμό με την Ενέργεια και την Κλιματική Αλλαγή.

Σε συνδυασμό πάντα με την ολοκλήρωση του λεγομένου «Ευρωπαϊκού Εξαμήνου», δηλαδή της διαδικασίας, της αμοιβαίας ουσιαστικά επιτήρησης όλων των κρατών μελών και της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Ευρωζώνης. Αυτή είναι μια αμοιβαία επιτήρηση που την θέλουμε. Είναι αυτό που κανονικά συμβαίνει στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Εδώ θέλουμε να επανέρθουμε. Στην κανονικότητα μιας ισότιμης ευρωπαϊκής χώρας, χωρίς τον πρόσθετο βραχνά του Μνημονίου, της κρίσης, και φυσικά της Τρόικας, η οποία συγκροτείται ακριβώς επειδή υπάρχει το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο μέσα σε όλο αυτό το σκηνικό.

Είχα την ευκαιρία σήμερα, επίσης, να μιλήσω εκ μέρους του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης στη σύντομη τελετή για τον εορτασμό της επετείου των 10 ετών από τη μεγάλη διεύρυνση του 2003-2004, με την ένταξη δέκα νέων μελών στην Ευρωπαϊκή Ένωση, που από Ένωση των 15 έγινε Ένωση των 25, για να γίνει μετά Ένωση των 27 με τη Βουλγαρία και τη Ρουμανία και Ένωση των 28 με την Κροατία. Οι ελληνικές Προεδρίες ιστορικά συνδέονται με τα μεγάλα κύματα διεύρυνσης της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Αυτό συνέβη και το 2003 με την υπογραφή της Συνθήκης των Αθηνών. Συνέβη και το 1994, στη Σύνοδο Κορυφής της Κέρκυρας. Έτσι, ταυτίζεται η Ελλάδα με πολύ μεγάλες εξελίξεις στο οικοδόμημα της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης.

Στο περιθώριο του Συμβουλίου, είχα την ευκαιρία να συζητήσω με τον Αντιπρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, τον κ. Siim Kallas, ο οποίος τώρα πλέον ασκεί και τις αρμοδιότητες που ασκούσε, έως τώρα, ο κ. Olli Rehn, δηλαδή έχει και το χαρτοφυλάκιο της Οικονομικής και Νομισματικής Πολιτικής. Και φυσικά, το βασικό θέμα μας ήταν –όπως θα υπολόγιζε κανείς- η επισημοποίηση της βιωσιμότητας του ελληνικού δημοσίου χρέους, που όπως έχουμε πει κατ’ επανάληψη, και όπως τονίζει ο ίδιος ο επικεφαλής του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Σταθερότητας, ο κ. Klaus Regling, είναι βιώσιμο για λόγους που έχουμε τεχνικά εξηγήσει και που μάλλον, αυτοί που είναι κακόπιστοι δεν καταλαβαίνουν γιατί δεν θέλουν να παραδεχτούν ότι η Ελλάδα έχει διαμορφώσει, χάρη στις θυσίες των πολιτών της, τις προϋποθέσεις της οριστικής εξόδου από την κρίση. Και της οριστικής επανόδου στις συνθήκες της ευρωπαϊκής κανονικότητας.

Ερωτήσεις – Απαντήσεις

Κύριε Αντιπρόεδρε, μπορείτε να μας πείτε κάτι παραπάνω για τη συνάντηση με τον κ. Kallas;

 Όχι. Δεν μπορώ να πω. Την ουσία του θέματος τη γνωρίζετε, την έχουμε αναλύσει πάρα πολλές φορές.

Χρονοδιάγραμμα συζητήσατε;

 Όχι, όχι. Το χρονοδιάγραμμα είναι δεδομένο από τις αποφάσεις του Eurogroup και του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου.

Αυτή τη στιγμή ο κ. Τσίπρας βρίσκεται στη Ρωσία. Θα ήθελα να μάθω αν είχε έρθει σε επαφή με το Υπουργείο Εξωτερικών πριν πάει εκεί, αν το επεδίωξε αυτός ή αν το επιδιώξατε εσείς;

 Όχι, ο κ. Τσίπρας δεν μας ενημέρωσε, στο επίπεδο της πολιτικής ηγεσίας τουλάχιστον του Υπουργείου Εξωτερικών, ότι πρόκειται να ταξιδέψει στη Μόσχα. Θα μπορούσαμε να τον έχουμε εφοδιάσει με πληροφορίες, υλικό και έγγραφα. Παρατήρησα με μεγάλη μου θλίψη ότι συναντήθηκε με την κυρία Matvienko στη Μόσχα και παρουσία της Προέδρου της Ρωσικής Άνω Βουλής -η οποία είναι παλιά φίλη της Ελλάδας, θα μου επιτρέψετε να πω και προσωπική μου φίλη- κατηγόρησε εμένα ως Υπουργό Εξωτερικών ότι έσπευσα να αναγνωρίσω τη σημερινή Kυβέρνηση της Ουκρανίας. Δε θυμόταν ότι τη σημερινή Kυβέρνηση της Ουκρανίας έχει αναγνωρίσει και ο Πρόεδρος Putin, και η ρωσική κυβέρνηση, η οποία διαπραγματεύεται συνεχώς με τον Πρόεδρο, τον Πρωθυπουργό και τον Υπουργό Εξωτερικών της Ουκρανίας και μετέχουν μαζί στη διαδικασία της Γενεύης. Επίσης, τον ευχαριστώ πάρα πολύ, που θεωρεί ότι κάθε τι που σχετίζεται με τις μεγάλες εθνικές αποφάσεις και την εξωτερική πολιτική της χώρας, είναι ατομική μου υπόθεση. Δεν λειτουργούν έτσι οι κυβερνήσεις και ιδίως οι κυβερνήσεις συνεργασίας. Ελπίζω, όταν θα κάνει την κυβέρνησή του με τον κ. Καμμένο, να συνεννοείται με τον εταίρο του για τις μεγάλες αποφάσεις της εξωτερικής πολιτικής.

Ποιά είναι η θέση της ελληνικής κυβέρνησης για τη χθεσινή καταδίκη της Τουρκίας από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου;

 Θεωρούμε εξαιρετικά σημαντική την απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Δικαιωμάτων του Ανθρώπου. Η δικαίωση της Κύπρου και η, για μια ακόμα φορά, καταδίκη της Τουρκίας, η οποία θεωρείται ο δράστης μιας συνεχιζόμενης παραβίασης πολλών διατάξεων του διεθνούς και του ανθρωπιστικού δικαίου, αλλά και του δικαίου των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, σημαίνει πάρα πολλά για την παρούσα κατάσταση στο Κυπριακό. Η Κύπρος αγωνίζεται να βρεθεί μια λύση, σύμφωνη με το ευρωπαϊκό δίκαιο και το ευρωπαϊκό κεκτημένο. Η Τουρκία έχει ευθύνη, την οποία της καταλογίζει εδώ και χρόνια το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου. Θα ήταν εξαιρετικά πρόσφορο και παραγωγικό η Τουρκία να λάβει υπόψη της αυτές τις αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Δικαιωμάτων του Ανθρώπου για να μπορέσει να συμβάλει στη διαμόρφωση μιας εφαρμόσιμης, δίκαιης, βιώσιμης λύσης, σύμφωνης με τις αποφάσεις του Συμβουλίου Ασφαλείας και με το ευρωπαϊκό κεκτημένο. Η απόφαση συνιστά μια ηθική δικαίωση για τις οικογένειες των αγνοουμένων. Συνιστά μια δικαίωση ηθική και νομική για τους εγκλωβισμένους. Το δε ποσό της αποζημίωσης που καταλογίζεται στην Τουρκία –εντυπωσιακά υψηλό– κάτι σημαίνει για την κοινή ευρωπαϊκή πεποίθηση στη μεγάλη Ευρώπη του Συμβουλίου της Ευρώπης και της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Δικαιωμάτων του Ανθρώπου για την κατάσταση που επικρατεί στην Κύπρο.

Μπορείτε να μας πείτε για τη συμφωνία σχετικά με τη χρήση των τοπωνυμίων που επετεύχθη με την Αλβανία.

 Η συμφωνία, που έχει συναφθεί πλέον ανάμεσα στην Ελλάδα και την Αλβανία είναι πάρα πολύ σημαντική, γιατί η Αλβανία δεσμεύεται να χρησιμοποιεί τον κατάλογο των ελληνικών τοπωνυμίων σύμφωνα με τις προδιαγραφές του ΟΗΕ και του ICAO. Αυτό είναι κάτι εξαιρετικά απλό, πρακτικό. Η δε δήλωση του Αλβανού συναδέλφου μου ότι δεν υπάρχει κανένα θέμα εθνικής κυριαρχίας, εδαφικής ακεραιότητας και ότι όλα διέπονται από το διεθνές δίκαιο και τις σχέσεις καλής γειτονίας, σημαίνει πάρα πολλά. Η συμφωνία σημαίνει απλά ότι στα πιστοποιητικά γεννήσεως θα γράφεται το τοπωνύμιο που έχει δώσει η Ελλάδα, δηλαδή το ενδώνυμο όπως λέγεται. Στα διαβατήρια, όταν κάποιος Αλβανός έχει γεννηθεί στην Ελλάδα, θα γράφεται απλώς η ένδειξη Ελλάδα, δηλαδή GR. Συνεπώς δεν υπάρχει κανένα θέμα συμπαραδήλωσης. Αυτή είναι και η πιο απλή διεθνής πρακτική.

Στην περίπτωση παιδιού που γεννιέται από Αλβανούς γονείς; 

 Το διαβατήριό του θα γράφει GR. Η αλβανική του ταυτότητα θα γράφει ό,τι αναφέρει ο ελληνικός κατάλογος. Σας ευχαριστώ πολύ.

Tags: Εξωτερική ΠολιτικήΕυρωπαϊκή ΈνωσηΕλληνική ΠροεδρίαΣυνεντεύξεις Τύπου