Αθήνα, 18 Νοεμβρίου 2014

Συνέντευξη Αντιπροέδρου της Κυβέρνησης και ΥΠΕΞ Ευ. Βενιζέλου σε δημοσιογράφο Kourosh Ziabari της ιρανικής εφημερίδας Tehran Times (17.11.2014)

Ερώτηση: Πόση σημασία αποδίδει η Ελληνική Κυβέρνηση στις σχέσεις της με το Ιράν σε αυτό το νέο πολιτικό περιβάλλον που έχει διαμορφωθεί στη χώρα;

Ευ. Βενιζέλος: Η Ελλάδα βλέπει πολύ θετικά το νέο κεφάλαιο που φαίνεται να ανοίγει στις σχέσεις του Ιράν με τη διεθνή κοινότητα. Πιστεύουμε ότι αυτή η εξέλιξη προσφέρει σημαντικές προοπτικές για συνεργασία με την Ελλάδα, την Ευρωπαϊκή Ένωση και την υπόλοιπη διεθνή κοινότητα. Η Ελλάδα επιθυμεί να διατηρεί ανοικτούς διαύλους επικοινωνίας με το Ιράν και να αξιοποιήσει δυνατότητες συνεργασίας που διανοίγονται σε μια σειρά τομέων με έμφαση στην οικονομία, το εμπόριο και τον πολιτισμό. Η επιθυμία μας να προωθήσουμε τη συνεργασία μας σε όλους αυτούς τους τομείς είναι δεδομένη, καθώς η Ελλάδα διατηρούσε ανέκαθεν στενούς ιστορικούς, πολιτικούς, οικονομικούς και πολιτιστικούς δεσμούς με το Ιράν, το οποίο είναι μια χώρα με μακραίωνη και σημαντική παρουσία και ιστορία στην περιοχή της Μέσης Ανατολής.

Ερώτηση: Κατά την επίσκεψή σας στο Ιράν, είχατε συναντήσεις με τον Πρόεδρο, κ. Χασάν Ρουχανί, τον Υπουργό Εξωτερικών, κ. Μοχάμεντ  Τζαβάντ Ζαρίφ  και τον Πρόεδρο του Εκτελεστικού Συμβουλίου, κ. Ακμπάρ Χασεμί Ραφσαντζανί. Τι συζητήσατε για τις προοπτικές των σχέσεων μεταξύ Ιράν και Ε.Ε. γενικότερα και των σχέσεων μεταξύ Ιράν και Ελλάδος ειδικότερα;

Ευ. Βενιζέλος: Κατά την επίσκεψή μου τον προηγούμενο Μάρτιο στην Τεχεράνη, όπου συναντήθηκα με τον Υπουργό Εξωτερικών κ. Ζαρίφ και την πολιτική ηγεσία του Ιράν, αλλά και κατά τις συναντήσεις που είχα φέτος και πέρυσι στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη με τον Ιρανό Υπουργό Εξωτερικών είχα την ευκαιρία να επαναδιατυπώσω την επιθυμία μας να γυρίσουμε μια νέα σελίδα στις σχέσεις μεταξύ του Ιράν και της Ελλάδας και μεταξύ του Ιράν και της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Πιστεύω ότι η συμβολή του Ιράν σε πάρα πολλά σημαντικά διεθνή και περιφερειακά ζητήματα, όπως η κατάσταση στο Ιράκ και το Αφγανιστάν, θα μπορούσε να είναι χρήσιμη, εποικοδομητική και σταθεροποιητική.
Το μήνυμα που μετέφερα στον Ιρανό ομόλογό μου, ο οποίος αναμένεται να έρθει στην Αθήνα σε ανταπόδοση της δικής μου επίσκεψης στην Τεχεράνη, είναι ότι είναι πολύ σημαντικό για όλους να υπάρξει μια συνολική συμφωνία για το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα, η οποία θα οδηγήσει στην άρση των κυρώσεων και την έξοδο της χώρας σας από την οικονομική απομόνωση.

Ερώτηση: Το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης συμφώνησε τον Ιανουάριο του 2012 να επιβάλει εμπάργκο στις εξαγωγές πετρελαίου από το Ιράν. Η Ελλάδα ήταν ένας από τους σημαντικότερους εισαγωγείς ιρανικού πετρελαίου πριν την επιβολή του εμπάργκο. Πάνω από το 50% των συνολικών εισαγωγών πετρελαίου της Ελλάδας το 2011 προερχόταν από το Ιράν. Πώς επηρέασε το πετρελαϊκό εμπάργκο την ελληνική οικονομία; Είσαστε έτοιμοι να ξαναρχίσετε τις εισαγωγές πετρελαίου από το Ιράν, εφόσον η ομάδα Ρ5+1 καταλήξει σε οριστική συμφωνία με το Ιράν;

Ευ. Βενιζέλος: Οι κυρώσεις κατά του Ιράν αποφασίσθηκαν σε μια δύσκολη οικονομική συγκυρία για την χώρα μου. Ωστόσο, η Ελλάδα βρήκε τον τρόπο να διασφαλίσει τον ενεργειακό εφοδιασμό της από άλλες πηγές. Μια συνολική συμφωνία, στο πλαίσιο των διαπραγματεύσεων της ομάδας Ρ5+1, δεν θα δημιουργούσε μόνο τις προϋποθέσεις για την άρση των κυρώσεων, αλλά και θα διευκόλυνε την επανέναρξη των εισαγωγών πετρελαίου από το Ιράν, διανοίγοντας παράλληλα μεγάλες προοπτικές συνεργασίας τόσο σε ευρωπαϊκό όσο και σε διμερές επίπεδο.

Η Ελλάδα, η οποία σήμερα εξέρχεται με σταθερά βήματα από την οικονομική κρίση, θα είναι έτοιμη να εργαστεί υπέρ της αναζωογόνησης των πολιτικών και οικονομικών σχέσεών της με το Ιράν. Πιστεύω ότι μπορούμε να συνεργαστούμε στενά σε πολλούς τομείς, όπως, μεταξύ άλλων, στην οικονομία, στην ενέργεια, στον τουρισμό, στο εμπόριο, στις θαλάσσιες έρευνες, στις μεταφορές, στα φάρμακα, στη γεωργία, στη διαχείριση των υδάτινων πόρων, στην αφαλάτωση και στην άρδευση.

Ερώτηση: Οι Ιρανοί αξιωματούχοι υποστηρίζουν ότι η Δύση χειρίζεται το ζήτημα των ανθρωπίνων δικαιωμάτων επιλεκτικά, αγνοώντας συνειδητά τις μαζικές παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στις αραβικές χώρες, όπως η Σαουδική Αραβία, το Μπαχρέιν, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και η Αίγυπτος, χώρες που είναι σύμμαχοι των Ηνωμένων Πολιτειών και των Ευρωπαίων εταίρων τους. Ποια είναι η άποψή σας σχετικά με αυτό;

Ευ. Βενιζέλος: Η Ευρωπαϊκή Ένωση επιθυμεί να έχει έναν ανοικτό και ειλικρινή διάλογο σε μια σειρά ζητημάτων με όλες τις χώρες, συμπεριλαμβανομένου του Ιράν.  Ένα από τα θέματα αυτά είναι το ζήτημα των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, όπου η Ευρωπαϊκή Ένωση θέλει να συνεχίσει το διάλογο μέσα σε πνεύμα ειλικρίνειας, κατά τρόπο που δεν θα υπονομεύει την εμπιστοσύνη μεταξύ εταίρων, ακόμη και αν αυτοί δεν μοιράζονται απαραίτητα τις ίδιες απόψεις. Τον ίδιο ακριβώς διάλογο έχουμε με κάθε χώρα της περιοχής, με κάθε χώρα στον κόσμο.

Ερώτηση: Ας δούμε τώρα ορισμένα περιφερειακά ζητήματα. Ορισμένοι φοβούνται ότι η Ελλάδα λόγω της γεωγραφικής της θέσης, μπορεί να αποτελέσει δίοδο για την είσοδο των τρομοκρατών του ISIS στην Ευρώπη. Πώς θα μπορέσετε να εμποδίσετε την εξάπλωση της βίας από τη Μέση Ανατολή στην Ευρώπη;

Ευ. Βενιζέλος: Η Ελλάδα γειτνιάζει στενά με τη Μέση Ανατολή, με τις χώρες της οποίας και βεβαίως και με το Ιράν, διατηρούμε ιστορικούς, πολιτιστικούς και οικονομικούς δεσμούς. Η χώρα μου έχει, επανειλημμένως, εκφράσει την ανησυχία της για την αστάθεια που επικρατεί στη Συρία και το Ιράκ, καταδικάζοντας με τον πλέον κατηγορηματικό τρόπο τη βαρβαρότητα των τρομοκρατικών ενεργειών του Ισλαμικού Κράτους. Σε αυτό το πλαίσιο, η Ελλάδα συμμετέχει ενεργά στο διεθνή συνασπισμό κατά του Ισλαμικού Κράτους και πρόσφατα ανακοινώσαμε ότι θα προμηθεύσουμε με πυρομαχικά τους Κούρδους του Ιράκ. Σε αυτήν την αδιαμφισβήτητα ταραγμένη συγκυρία, είναι ζωτικής σημασίας όλες οι χώρες της περιοχής να διαδραματίσουν τον ρόλο τους ως πυλώνες σταθερότητας, προκειμένου να αποσοβηθεί η εξάπλωση της βίας από τη Μέση Ανατολή στην Ευρώπη ή αλλού. Και για αυτό το λόγο, συνεργαζόμαστε στενά με όλους τους διεθνείς, περιφερειακούς και ευρωπαϊκούς μας εταίρους.

Ερώτηση: Το ISIS προσπαθεί να εμφανιστεί ως εκπρόσωπος όλων των μουσουλμάνων στον κόσμο και έχει ακόμη προσφάτως ανακοινώσει ότι σχεδιάζει να καταλάβει έναν αριθμό χωρών και εδαφών, μεταξύ των οποίων, η Βουλγαρία, η Ρουμανία και η Ελλάδα. Πρώτον, πιστεύετε ότι θα καταφέρει να πραγματοποιήσει τους δόλιους αυτούς στόχους του; Δεύτερον, η Ελλάδα ταυτίζει το επονομαζόμενο Ισλαμικό Κράτος με τους μουσουλμάνους, οι οποίοι πάντα συνυπήρχαν ειρηνικά σε όλο τον κόσμο με τους οπαδούς άλλων θρησκειών και δεν αποτέλεσαν ποτέ απειλή για την ασφάλεια άλλων χωρών;

Ευ. Βενιζέλος: Είμαι πεπεισμένος ότι, αργά ή γρήγορα, θα δούμε να καταρρέουν τα σχέδια του ISIS, το οποίο, παράλληλα με τις τρομοκρατικές του δραστηριότητες, διεξάγει μια συνεχή προπαγάνδα, προσπαθώντας να προσελκύσει νέους υποστηρικτές. Αλλά είμαι σίγουρος ότι η κατάσταση θα αλλάξει επί του πεδίου και ότι η βάρβαρη δραστηριότητα του ISIS θα περιορισθεί. Καταδικάζουμε κατηγορηματικά τις διώξεις στις οποίες υπόκεινται χιλιάδες άνθρωποι στο Ιράκ και τη Συρία – μεταξύ των οποίων Σιίτες, Χριστιανοί και Κούρδοι – εξαιτίας της θρησκείας τους, της εθνοτικής προέλευσης ή καταγωγής τους. Δεν θα πρέπει σε καμία περίπτωση να επιτραπεί σύνδεση μεταξύ των πράξεων των εξτρεμιστών τζιχαντιστών στο Ιράκ και τη Συρία με τη γενικότερη στάση του μουσουλμανικού κόσμου ή να αμφισβητηθεί η ειρηνική συνύπαρξη του Ισλάμ με άλλες θρησκείες. Για αιώνες, οι Χριστιανοί, οι Μουσουλμάνοι και οι πιστοί άλλων θρησκειών συνυπήρχαν ειρηνικά στην ευρύτερη περιοχή. Και η Ελλάδα και το Ιράν, ως δύο χώρες που υποστηρίζουν σθεναρά το διαθρησκειακό διάλογο και έχουν αναλάβει από κοινού πρωτοβουλίες για το διαπολιτισμικό διάλογο, μπορούν να διαδραματίσουν ηγετικό ρόλο στην επίλυση παρεξηγήσεων και στην αποφυγή μιας μη δικαιολογημένης ταύτισης μιας θρησκείας με αλλότριες δραστηριότητες.

Στην Ελλάδα υφίσταται ειρηνική συνύπαρξη διαφορετικών δογμάτων και στην περιοχή της Δυτικής Θράκης η μουσουλμανική μειονότητα συνυπάρχει αρμονικά με το χριστιανικό στοιχείο, απολαμβάνοντας όλα τα δικαιώματά της χωρίς προβλήματα. Ως εκ τούτου, γνωρίζουμε τη σημασία της ειρηνικής συνύπαρξης των πιστών διαφορετικών δογμάτων και ενώ κάνουμε έκκληση για την προστασία των Χριστιανών σε όλη τη Μέση Ανατολή, αντικρούουμε, παράλληλα, κάθε προσπάθεια δαιμονοποίησης του Ισλάμ.

Ερώτηση: Ορισμένοι πολιτικοί και κυβερνητικοί αξιωματούχοι, ακόμη και στην ΕΕ, δήλωσαν ότι η πρόσφατη επίθεση του Ισραήλ κατά της Γάζας ήταν δυσανάλογη και ότι συνιστούσε παραβίαση των αρχών του διεθνούς δικαίου και των Συμβάσεων της Γενεύης. Ποιά είναι η δική σας άποψη σχετικά με αυτό;

Ευ. Βενιζέλος: Σταθερή θέση της Ελλάδας είναι ότι η βία δεν οδηγεί πουθενά και μπορεί μόνο να παρατείνει τα αδιέξοδα. Η Ελλάδα απηύθυνε εξαρχής έκκληση για κατάπαυση του πυρός και ήμασταν από τους πρώτους που χαιρέτισαν την επίτευξη συμφωνίας εκεχειρίας. Η άποψή μας είναι ότι αυτή η εκεχειρία θα πρέπει να χαράξει το δρόμο προς την ανοικοδόμηση της Γάζας και την αντιμετώπιση της τραγικής ανθρωπιστικής κατάστασης. Θα ήθελα να επισημάνω ότι η Ελλάδα – μέσω της UNRWA – έχει ήδη αποστείλει σημαντική οικονομική και ανθρωπιστική βοήθεια στη Γάζα, προκειμένου να καλυφθούν οι επισιτιστικές ανάγκες και να επισκευαστεί το δίκτυο υδροδότησης, ενώ έχουμε, επίσης, δηλώσει την ετοιμότητά μας να περιθάλψουμε τους τραυματίες, ιδίως τα παιδιά.

Κατά την πρόσφατη διεθνή διάσκεψη των δωρητών για την ανοικοδόμηση της Γάζας στο Κάιρο, όπου δεσμευτήκαμε να προσφέρουμε στη Γάζα πρόσθετη βοήθεια ύψους ενός εκατομμυρίου ευρώ, η Ελλάδα μαζί με τους εταίρους της στην Ευρωπαϊκή Ένωση και τη διεθνή κοινότητα, υπογράμμισε τη σημασία της άμεσης επανέναρξης των ειρηνευτικών συνομιλιών στη Μέση Ανατολή και της επίτευξης ουσιαστικής προόδου, προκειμένου η λύση των δύο Κρατών να γίνει πραγματικότητα, όσο το δυνατόν γρηγορότερα, οδηγώντας στην εδραίωση συνθηκών μόνιμης ειρήνης και ασφάλειας στην περιοχή.

Tags: Εξωτερική ΠολιτικήΣυνεντεύξεις 2014