Το Σύνταγμα μετά την κρίση - Οι προκλήσεις της νέας ευρωπαϊκής οικονομικής διακυβέρνησης

Δευτέρα, 14 Οκτωβρίου 2019

 

Ευάγγελος Βενιζέλος

 

Το Σύνταγμα μετά την κρίση - Οι προκλήσεις της νέας ευρωπαϊκής οικονομικής διακυβέρνησης *

 

Παρακολουθώ τον Απόστολο Βλαχογιάννη τα τελευταία χρόνια, το συγγραφικό του έργο, τους ερευνητικούς του προσανατολισμούς, και χαίρομαι πραγματικά γιατί πρόκειται για έναν νέο επιστήμονα, απολύτως ενήμερο για τη διεθνή συζήτηση και στην Ευρώπη, ιδίως στη Γαλλία, αλλά και στις ΗΠΑ.

Με το βιβλίο του, που αποτελεί την αφορμή της σημερινής συζήτησης, εισέρχεται στην καρδιά του επίκαιρου προβληματισμού για τις επιπτώσεις της οικονομικής κρίσης στην ευρωπαϊκή οικονομική διακυβέρνηση, στην ευρωπαϊκή συνταγματική τάξη, στα συντάγματα των κρατών μελών, και στην έννοια και τη φύση του Συντάγματος. Γιατί όταν μιλάμε για τις επιπτώσεις της κρίσης στο Σύνταγμα εννοούμε για τρία διαφορετικά ζητήματα στην πραγματικότητα:

- Την επίπτωση που είχε η οικονομική κρίση σε αυτό που λέμε ευρωπαϊκή συνταγματική τάξη, έστω όχι κωδικοποιημένη.

- Την επίπτωση που είχε στα Συντάγματα των κρατών μελών, κυρίως αυτών που δοκιμάστηκαν από την κρίση, έγιναν εργαστήρια της κρίσης και έζησαν την εμπειρία των μνημονίων και των πολιτικών λιτότητας.

- Την επίπτωση στην αφηρημένη έννοια, στη φύση και τη λειτουργία του Συντάγματος στον χώρο στον οποίο άνθησε το συνταγματικό φαινόμενο που μαζί με τη βόρεια Αμερική είναι βεβαίως η Ευρώπη, ιδίως η Δυτική Ευρώπη.

Περισσότερα...

Ομιλία Ευάγγελου Βενιζέλου στην παρουσίαση του βιβλίου του Θανάση Διαμαντόπουλου, «Ο Δικαστής», εκδ. Μεταίχμιο

Δευτέρα 14 Οκτωβρίου 2019

 

Ομιλία Ευάγγελου Βενιζέλου στην παρουσίαση του βιβλίου του Θανάση Διαμαντόπουλου, «Ο Δικαστής», εκδ. Μεταίχμιο, στο Public

 

Χαίρομαι πολύ είμαι εδώ μαζί σας και παρουσιάζουμε το βιβλίο του Θανάση Διαμαντόπουλου. Ήταν σωστό, τελικά που προηγήθηκε ο Βασίλης Μαρκής, πρώτον διότι είπε πολύ γενναιόδωρα λόγια για μένα και τον ευχαριστώ θερμά, δεύτερον διότι συνέβη ενώπιον μας το γνωστό φαινόμενο της «ετερογονίας των σκοπών». Τελικά, ενώ ήρθαμε εδώ προκειμένου να παρουσιάσουμε ένα μυθιστόρημα που όπως θα επιδιώξω να επιχειματολογήσω είναι ερωτικό και όχι ιστορικό, με τη μαρτυρία του Βασίλη Μαρκή ανεδείχθη ένα πολύ μεγάλο ιστορικό ζήτημα που είναι η αλήθεια για το βρώμικο ΄89.

Είμαι λοιπόν και εγώ υποχρεωμένος να αλλάξω την σειρά των όσων ήθελα να πω, γιατί έχω μια προσωπική σχέση με την υπόθεση αυτή. Το 1989 υποθήκευσα την υπόστασή μου την επιστημονική, την κοινωνική, την πανεπιστημιακή στην υπόθεση του Ανδρέα Παπανδρέου γιατί είχα πειστεί για την αθωότητά του και έζησα μαζί του την αγωνία όλης αυτής της διαδικασίας, έζησα μαζί του το τελευταίο βράδυ της δημοσίευσης της απόφασης και μπορώ να μαρτυρήσω ότι μέχρι την τελευταία στιγμή είχε γνήσια αγωνία και ήθελε να αποδοθεί αθώος. Για όσο συμβολικό βάρος έχει μια δικαστική απόφαση, που όπως έλεγε ο τότε κατήγορος εκ μέρους της Νέας Δημοκρατίας, ο συνάδελφός μας Κώστας Κωνσταντινίδης, το δεδικασμένο αντί αληθείας κείται στην προκειμένη περίπτωση, άρα το αποδεχόμαστε όλοι αυτό που είπε το δικαστήριο, έστω και με διαφορά μιας ψήφου. Αλλά, εδώ βλέπουμε ότι ένα στοιχείο πάνω στο οποίο θεμελιώθηκε η μειοψηφία, απεδείχθη κωμικά σαθρό και ένα άλλο στοιχείο στο οποίο είχε επιδιωχθεί επίσης να θεμελιωθεί μια καταδικαστική απόφαση ήταν ένα περιβόητο χειρόγραφο σημείωμα που η γραφολογική έρευνα ανέδειξε ως προδήλως πλαστό.

Περισσότερα...

Ομιλία Ευ. Βενιζέλου στην παρουσίαση του βιβλίου του Γ. Βούλγαρη στο Κορακοχώρι

Κυριακή 8 Σεπτεμβρίου 2019

 

Ομιλία Ευάγγελου Βενιζέλου στην παρουσίαση του βιβλίου του Γιάννη Βούλγαρη «Ελλάδα: μία χώρα παραδόξως νεωτερική» (εκδ. ΠΟΛΙΣ) στο Κορακοχώρι,  στο κτήμα Μερκούρη, με ομιλητές τον Κώστα Σημίτη και τον Νίκο Αλιβιζάτο. Την εκδήλωση συντόνισε ο Μιχάλης Μητσός

 

Ευ. Βενιζέλος: Αγαπητές φίλες και αγαπητοί φίλοι, σας ευχαριστώ θερμά για την παρουσία σας εδώ, στο φιλόξενο κτήμα Μερκούρη. Ευχαριστώ τον κ. Κανελλακόπουλο που μας υποδέχεται εδώ, στο παραδοσιακό και διάσημο οινοποιείο και μας το διαθέτει για να αποστάξουμε το βιβλίο του Γιάννη Βούλγαρη. Χαίρομαι πραγματικά, γιατί ο Νίκος Αλιβιζάτος και οι φίλοι μας του Πύργου, είχαν την πρωτοβουλία αυτή και μας προσέφεραν ένα πολύ ωραίο Σαββατοκύριακο, κυρίως όμως την ευκαιρία να συναντηθούμε εδώ. Μας πρόλαβε και μας προκατέλαβε ο Μιχάλης Μητσός λέγοντας ότι «απλώς ένα βιβλίο θα παρουσιάσουμε». Ξέρετε τη γνωστή ιστορία, ότι πάει κάποιος για ένα πακέτο τσιγάρα και κάνει 50 χρόνια να γυρίσει. Άρα όλα είναι στη ζωή ενδεχόμενα.

Μ. Μητσός : Μας κάνετε να ελπίζουμε.

Ευ. Βενιζέλος: Ή να φοβάστε, ανάλογα.

Περισσότερα...

Χαιρετισμός Ευάγγελου Βενιζέλου στο Συνέδριο του Κύκλου Ιδεών « Η Ελλάδα Μετά ΙΙΙ: Η ανασύσταση της μεσαίας τάξης»

Τετάρτη 19 Ιουνίου 2019

Χαιρετισμός Ευάγγελου Βενιζέλου στο Συνέδριο του Κύκλου Ιδεών « Η Ελλάδα Μετά ΙΙΙ: Η ανασύσταση της μεσαίας τάξης»

 

Κυρίες και κύριοι, αγαπητές φίλες και αγαπητοί φίλοι, σας ευχαριστώ όλες και όλους, ατομικά την καθεμιά και τον καθένα από εσάς, για την πολύ τιμητική παρουσία σας. Ιδιαιτέρως ευχαριστώ όσους είναι εδώ, παρά τους έντονους ρυθμούς της προεκλογικής τους εκστρατείας. Ευχαριστώ από καρδιάς τους έγκυρους ομιλητές, που προέρχονται από το χώρο της επιστημονικής έρευνας, της αγοράς, του τραπεζικού συστήματος, των επιχειρήσεων, της κοινωνίας των πολιτών, των ερευνών της κοινής γνώμης, της δημοσιογραφίας. Η συμβολή τους είμαι βέβαιος ότι θα είναι καθοριστική και εκφράζω, εκ προοιμίου, την ευγνωμοσύνη του Κύκλου γιατί τροφοδοτούν τους προβληματισμούς μας και, κυρίως, στηρίζουν τα συμπεράσματα που θέλουμε να εξαχθούν από το διήμερο αυτό Συνέδριο. Εξίσου ευχαριστώ τους συντονιστές που έχουν αναλάβει το βάρος να διευθύνουν τους κύκλους των συζητήσεων. Ευχαριστώ θερμότατα τα στελέχη του Κύκλου, τον Πρόεδρο του Διοικητικού Συμβουλίου, Καθηγητή Πέτρο Καβάσαλη, τον Αντιπρόεδρο, Καθηγητή Χρήστο Δερβένη, και, κυρίως, τη Γενική Γραμματέα, την κυρία Αλ Σάλεχ, που ως συνήθως σήκωσε το βάρος της οργάνωσης του Συνεδρίου αυτού. Ευχαριστώ τον Συμεών Τσομώκο και την εταιρία του για την εξαιρετική συνεργασία που έχουμε όλα αυτά τα χρόνια και χαίρομαι γιατί το Forum των Δελφών έχει πλέον καταγραφεί διεθνώς ως ένα πάρα πολύ σημαντικό συνεδριακό γεγονός, που αποτελεί στοιχείο της ταυτότητας πια της χώρας μας. Ευχαριστώ τους χορηγούς και τους υποστηρικτές μας, που είχαν την καλοσύνη να ενισχύσουν την προσπάθειά μας αυτή.

Για εμένα είναι πάρα πολύ σημαντικό το γεγονός ότι στο πρόγραμμα του διήμερου Συνεδρίου έχουν ενταχθεί, με εκπροσώπους στο υψηλότερο δυνατό επίπεδο, συγγενείς προς τον Κύκλο Ιδεών φορείς, όπως το Δίκτυο –η Άννα Διαμαντοπούλου θα μετάσχει στον αυριανό πρωινό κύκλο– η ΔιαΝΕΟσις, η οποία θα μας παρουσιάσει αύριο δύο νέες πάρα πολύ σημαντικές μελέτες της. Θέλουμε να αναπτύσσονται συνέργειες, εκδηλώνουμε το σεβασμό μας σε όλες τις προσπάθειες που είναι αντίστοιχες με τις προσπάθειες του Κύκλου και πιστεύουμε ότι ο ένας μπορεί να συμπληρώνει τον άλλον. Είμαστε ανοικτοί, ούτως ή άλλως, σε συνεργασία με όλες τις ελληνικές και ξένες δεξαμενές σκέψης.

Περισσότερα...

Ομιλία Ευ. Βενιζέλου στην παρουσίαση του βιβλίου Κώστα Κωστή «Ο Πλούτος της Ελλάδας», εκδ. ΠΑΤΑΚΗ

Πέμπτη, 30 Μαΐου 2019

 

Ομιλία Ευ. Βενιζέλου στην παρουσίαση του βιβλίου Κώστα Κωστή «Ο Πλούτος της Ελλάδας», εκδ. ΠΑΤΑΚΗ 

 

Ευχαριστώ και εγώ για την πρόσκληση, τον αγαπητό Κώστα Κωστή, φυσικά τις εκδόσεις Πατάκη, την Άννα Πατάκη, τον φιλόξενο αυτό χώρο και εσάς που έχετε την υπομονή να μας ακούτε.

Είχα το πλεονέκτημα πριν από λίγες μέρες να παρακολουθήσω τον Κώστα Κωστή στην ετήσια διάλεξη του ΕΛΙΑΜΕΠ, όπου παρουσίασε, όχι τη σύνοψη του βιβλίου, αλλά τις απόψεις του για το μέλλον της χώρας, απόψεις όμως βασισμένες στα ευρήματα της μακροχρόνιας έρευνάς του που σε πολύ μεγάλο βαθμό κωδικοποιούνται στο βιβλίο αυτό. Άρα, νομίζω ότι έχω αντιληφθεί εξ αυτής της συμπτώσεως τι ακριβώς συμβαίνει με το βιβλίο αυτό, ποιο είναι το θεμελιώδες «τέχνασμα» του βιβλίου.

Πιστεύω ότι υπάρχει ένα βιβλίο το οποίο έχει γραφτεί ως προϊόν πολυετούς διδασκαλίας και έρευνας, που είναι ένα απόσταγμα αυτών που έχει ερευνήσει και διδάξει ο Κώστας Κωστής, το οποίο λειτουργεί ως προϋπόθεση, αλλά και ως «πρόσχημα» σε μεγάλο βαθμό, προκειμένου να διατυπώσει με πολύ μεγάλο θάρρος και ευθύτητα την πολιτική του άποψη για το πού πορεύεται και πώς η χώρα, για το αν η χώρα έχει μέλλον, στην πραγματικότητα. Και το κήρυγμά του αυτό, η παρέμβασή του η πολιτική είναι μια παρέμβαση βαθιά απαισιόδοξη, η οποία νομίζω ότι πρέπει να ληφθεί πάρα πολύ σοβαρά υπόψιν από τους σχεδιαστές και εφαρμοστές της πολιτικής-μεταξύ των οποίων περιλαμβάνομαι και εγώ. Αυτό που λέει ο Κώστας Κωστής, εν τέλει και κατά βάθος, είναι ότι υπάρχουν τόσο μεγάλα και δύσχρηστα διαρθρωτικά προβλήματα που το μέλλον της χώρας για τις επόμενες δεκαετίες προοιωνίζεται επισφαλές και επικίνδυνο. Και αυτό είναι το βασικό ζήτημα που ανοίγει το βιβλίο αυτό.

Περισσότερα...

16η Διεθνής Έκθεση Βιβλίου: Ομιλία Ευ. Βενιζέλου στην παρουσίαση του βιβλίου του

Σάββατο 11 Μαΐου 2019

 

Ομιλία Ευάγγελου Βενιζέλου στην παρουσίαση του βιβλίου του «Η Δημοκρατία μεταξύ συγκυρίας και Ιστορίας», Εκδόσεις ΠΑΤΑΚΗ, στην 16η Διεθνής Έκθεση Βιβλίου – Θεσσαλονίκη*

 

Σας ευχαριστώ θερμότατα όλες και όλους που είστε εδώ. Η πόλη ζει ιδιαίτερες στιγμές τώρα, γιατί διεξάγεται ο τελικός του κυπέλλου του ποδοσφαίρου μεταξύ ΠΑΟΚ και ΑΕΚ. Εκτιμώ, λοιπόν, ιδιαιτέρως την επιμονή σας να είστε εδώ, για να συζητήσουμε για το βιβλίο μου, που εκδόθηκε πριν από μερικούς μήνες με την μέριμνα και την ποιότητα των εκδόσεων «Πατάκη» και ευχαριστώ την κυρία Άννα Πατάκη που είναι εδώ εκ μέρους των εκδόσεων τις οποίες και διευθύνει.

Ευχαριστώ θερμότατα τον Γιώργο Σκαμπαρδώνη, παλιό φίλο, που μετείχε και στην πρώτη παρουσίαση του βιβλίου στη Θεσσαλονίκη, γιατί δέχθηκε να συντονίσει, και μάλιστα εκ των ενόντων την σημερινή παρουσίαση. Παρακάλεσα τον Πρόεδρο Βασίλη Σκουρή και την συνάδελφό μου Λίνα Παπαδοπούλου να αναλάβουν το βάρος της παρουσίασης γιατί θέλω να γεφυρώσω τις γενιές της επιστήμης του Δημοσίου Δικαίου στο πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης. Ο Βασίλης Σκουρής, που είδατε προηγουμένως πόσο γενναιόδωρος είναι και πόσο ανώτερος σε σχέση με την αντιμετώπιση διαφόρων προσώπων και διαφόρων φαινομένων, είναι ο άνθρωπος που κατέλαβε το υψηλότερο αξίωμα νομικού χαρακτήρα στην Ευρωπαϊκή Ένωση και το διατήρησε με τον πιο αποτελεσματικό τρόπο για το μεγαλύτερο χρονικό διάστημα.

Περισσότερα...

Συζήτηση Βασίλη Σκουρή και Ευάγγελου Βενιζέλου στην ημερίδα «Η δοκιμασία της Ευρωπαϊκής Ιδέας»

Πέμπτη 9 Μαΐου 2019

 

Συζήτηση μεταξύ των Βασίλη Σκουρή, πρώην Πρόεδρου του ΔΕΕ και Προέδρου της ΕΕΕΔ, και Ευάγγελου Βενιζέλου στην ημερίδα «Η δοκιμασία της Ευρωπαϊκής Ιδέας» που διοργάνωσαν ο Κύκλος Ιδεών για την Εθνική Ανασυγκρότηση και η Ελληνική Ένωση Ευρωπαϊκού Δικαίου, τιμώντας την Ημέρα της Ευρώπης στις 9 Μαΐου, στο ξενοδοχείο Electra Palace*

 

Β. Σκουρής: Θέλω πρώτα να σας πω, πριν αρχίσουμε τη συζήτηση με τον κ. Βενιζέλο, ότι είμαστε φίλοι κι έτσι θα μιλούμε, νομίζω, ο ένας στον άλλο στον ενικό. Θα κάνουμε λοιπόν μια συζήτηση πάνω σε συγκεκριμένα θέματα και ερωτήματα, τα οποία έχουμε εντοπίσει από κοινού και θα επιχειρήσουμε να δώσουμε απαντήσεις για να βγάλετε στο τέλος εσείς τα συμπεράσματά σας, εάν και κατά πόσο υπάρχει κρίση στην ευρωπαϊκή ιδέα .

Είναι λογικό τόσο μικρό χρονικό διάστημα πριν από τις ευρωεκλογές, το πρώτη ερώτημα να είναι τί σηματοδοτούν και τί επηρεάζουν οι ευρωεκλογές σε ευρωπαϊκό και εθνικό επίπεδο σ’ ένα γενικό πλαίσιο. Και παρακαλώ τον Ευάγγελο να δώσει την πρώτη απάντηση.

Ευ. Βενιζέλος: Νομίζω ότι αντιλαμβανόμαστε όλοι την τυπική σημασία των ευρωπαϊκών εκλογών, αλλά θα συμφωνήσουμε εύκολα ότι σε όλες τις χώρες, σχεδόν χωρίς καμία εξαίρεση, το στοίχημα των ευρωπαϊκών εκλογών, είναι σε πολύ μεγάλο βαθμό ένα εθνικό στοίχημα ή πάντως επηρεάζεται από την εθνική πολιτική συγκυρία.

Περισσότερα...

Ομιλία Ευ. Βενιζέλου στην παρουσίαση του βιβλίου του Σταύρου Τσακυράκη «Δικαιοσύνη: Η ουσία της Πολιτικής»

Τρίτη 7 Μαΐου 2019

 

Ομιλία Ευάγγελου Βενιζέλου στην παρουσίαση του βιβλίου του Σταύρου Τσακυράκη «Δικαιοσύνη: Η ουσία της Πολιτικής» (Εκδ. Μεταίχμιο)*

 

Θα θέσω το δάκτυλο εις τον τύπον των ήλων.

Επειδή η επιτομή των κειμένων του Σταύρου, που παρουσιάζουμε, έχει τον τίτλο «Δικαιοσύνη, η ουσία της πολιτικής», το ερώτημά μου είναι αν υπάρχει δικαιοσύνη στο θάνατο. Αν αντέχουν οι έννοιες αυτές προ του φαινομένου του θανάτου. Γιατί ο θάνατος - και ο Σταύρος είναι ένα παράδειγμα βεβαίως , οικείο, άμεσο, γι΄ αυτόν συγκεντρωθήκαμε σήμερα εδώ- ο θάνατος λοιπόν βασίζεται σε κραυγαλέες αδικίες και ανισότητες. Δεν μπορούν να προβληθούν ισχυρισμοί περί δικαιοσύνης και δεν υπάρχει δυνατότητα δικαστικής προσφυγής. Ενώπιον του θανάτου σχετικοποιούνται όλες οι φιλοσοφικές, επιστημολογικές και μεθοδολογικές εκδοχές, είτε είσαι οπαδός του νομικού θετικισμού είτε είσαι οπαδός της ηθικής ερμηνείας δηλαδή μιας φυσικοδικαϊκής αντίληψης, το αποτέλεσμα είναι δυστυχώς το ίδιο.

Περισσότερα...