«Σύγχρονες Προκλήσεις Ασφάλειας στην Ευρώπη, την Μεσόγειο και την Ελλάδα: Ο ρόλος του ΝΑΤΟ & της ΕΕ»

Αθήνα, 9 Δεκεμβρίου 2016 

Ομιλία Ευ. Βενιζέλου στο 25ο Ετήσιο Διεθνές Συμπόσιο της Ελληνική Ένωση για την Ατλαντική και Ευρωπαϊκή Συνεργασία
«Σύγχρονες Προκλήσεις Ασφάλειας στην Ευρώπη, την Μεσόγειο και την Ελλάδα:
Ο ρόλος του ΝΑΤΟ & της ΕΕ» στη ΛΑΕΔ
 

Ευχαριστώ πάρα πολύ τον κ. ΄Ελλις για την τόσο κολακευτική εισαγωγή του. Ευχαριστώ θερμά την Ελληνική Ένωση για την Ατλαντική και Ευρωπαϊκή Συνεργασία. Σε παρόμοιες  συναντήσεις έχω μετάσχει και στο παρελθόν. Πάντα έχουν πολύ μεγάλο ενδιαφέρον και κοινό υψηλής ποιότητας και χαίρομαι που μετά από πολλά χρόνια, από το 2011 τον Ιούνιο, βρίσκομαι ξανά σε αυτό τον ιστορικό χώρο, της Λέσχης των Αξιωματικών των Ενόπλων Δυνάμεων, στο Σαρόγλειο.

Θα προσπαθήσω να είμαι πολύ συνοπτικός γιατί το σημερινό κοινό προφανώς γνωρίζει τα πάντα και, άρα, μπορούμε να μιλήσουμε σε ένα δευτεροβάθμιο επίπεδο στη συζήτηση. Θυμίζω λοιπόν  μερικά πράγματα:

Η ελληνική εξωτερική πολιτική και η πολιτική ασφάλειας διαμορφώνεται τα σαράντα δύο χρόνια της Μεταπολίτευσης γύρω από έντεκα σταθερές,  που αποτελούν, κατά τη γνώμη μου, κεκτημένο των βασικών πολιτικών δυνάμεων που άσκησαν την εξουσία την περίοδο αυτή. Και τα δύο κορυφαία πρόσωπα, τα οποία είναι, κατά τη γνώμη μου, πατέρες αυτής της ενιαίας εθνικής στρατηγικής είναι ο Κωνσταντίνος Καραμανλής και ο Ανδρέας Παπανδρέου. Εάν χρειασθεί θα εξηγήσω πώς και γιατί.

Περισσότερα...

«Η Ελλάδα στον κόσμο: Νέες προκλήσεις για την ελληνική εξωτερική πολιτική και την πολιτική ασφάλειας»

Αθήνα, 1 Δεκεμβρίου 2016 

Ομιλία Ευάγγελου Βενιζέλου στην εκδήλωση του Κύκλου Ιδεών «Η Ελλάδα στον κόσμο: Νέες προκλήσεις για την ελληνική εξωτερική πολιτική

και την πολιτική ασφάλειας» με ομιλητές τον Δημήτρη Καιρίδη και τον Ευάνθη Χατζηβασιλείου. Τη εκδήλωση συντόνισε ο Χρήστος Μιχαηλίδης. (30/11/2016)

Κύριε Πρόεδρε, κύριε Πρέσβη, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, νυν και πρώην, στη Βουλή, κυρίες και κύριοι Πρέσβεις, αγαπητές και αγαπητοί φίλοι, σας ευχαριστώ θερμά για την παρουσία σας και την ανταπόκρισή σας στην πρόσκληση που σας απηύθυνε ο Κύκλος Ιδεών για την εθνική ανασυγκρότηση.

Επιλογή μας είναι να ασχολούμαστε με την πραγματική πολιτική, με τα ζητήματα που αφορούν την ύπαρξη και την προοπτική του τόπου και όχι με τη συνηθισμένη καθημερινή μικροπολιτική και παραπολιτική.

Αυτό είναι μια πράξη αντίστασης που διαπερνά τα Κόμματα και μας φέρνει αντιμέτωπους με εγκατεστημένες νοοτροπίες που κυριαρχούν στην ελληνική κοινωνία. Άρα το εγχείρημα είναι εξ ορισμού πάρα πολύ δύσκολο.

Όταν πρότεινα στον Ευάνθη Χατζηβασιλείου και στο Δημήτρη Καιρίδη να συνομιλήσουμε ενώπιόν σας γύρω από ένα θεμελιώδες ζήτημα όπως είναι οι νέες προκλήσεις της εξωτερικής πολιτικής και της πολιτικής ασφάλειας, βεβαίως και ήθελα να έχω την ευκαιρία να συνομιλήσω με δυο παλιούς μου μαθητές στη Νομική Σχολή Θεσσαλονίκης, που είναι ώριμοι και καταξιωμένοι επιστήμονες, καθηγητές με μεγάλο ερευνητικό και συγγραφικό έργο.

Περισσότερα...

Ομιλία στην εκδήλωση του Foreign Affairs, με θέμα «Εθνικά θέματα και Οικονομικές πιέσεις»

Αθήνα 14 Ιουνίου 2016 

Ομιλία Ευάγγελου Βενιζέλου στην εκδήλωση του Foreign Affairs, με θέμα «Εθνικά θέματα και Οικονομικές πιέσεις»

Ευχαριστώ πάρα πολύ για την πρόσκληση τους οργανωτές, το Foreign Affairs στην ελληνική έκδοση.  Λυπάμαι που δεν κατέστη εφικτό για οργανωτικούς λόγους να συνυπάρξουμε με τον κύριο Ξυδάκη, για να υπάρχει μία πολιτική ισορροπία μεταξύ των συζητητών.  Είμαι έτοιμος να σας πω συνοπτικά τις απόψεις μου.  Θα με διευκόλυνε πάρα πολύ εάν μου θέτατε πιο συγκεκριμένα ερωτήματα, γιατί το πλαίσιο είναι πάρα πολύ γενικό, όπως το έχω εγώ προσλάβει καλούμενος στη σημερινή συνάντηση με τίτλο «Εθνικά θέματα και Οικονομικές πιέσεις».

Εν πάση περιπτώσει, για να μείνω πιστός στον τίτλο, μπορώ να σας πω την εμπειρία μου την κρίσιμη περίοδο από το 2010 έως την αλλαγή της κυβέρνησης τον Ιανουάριο του 2015, σε σχέση με τη διαχείριση αφενός μεν των εθνικών θεμάτων, αφετέρου δε της οικονομικής διαπραγμάτευσης, λόγω της κρίσης. Γιατί συνέπεσε αυτήν την πολύ δύσκολη και βαριά πενταετία να έχω ασκήσει διαδοχικά τα καθήκοντα του Υπουργού Εθνικής Αμύνης, του Υπουργού Οικονομικών, του Υπουργού Εξωτερικών, του Αντιπροέδρου της κυβέρνησης και του κυβερνητικού εταίρου από το 2012 έως το 2015. 

Περισσότερα...

ΕΛΙΑΜΕΠ | Μόλις ξύσεις την επιφάνεια της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης, βλέπεις από κάτω τον παλιό χάρτη

Αθήνα 9 Ιουνίου 2016

Ομιλία Ευ. Βενιζέλου στη δημόσια εναρκτήρια εκδήλωση της Ελληνικής Ομάδας Προβληματισμού στο πλαίσιο του προγράμματος «Νέο Σύμφωνο για την Ευρώπη» (New Pact for Europe) που πραγματοποίησε το Ελληνικό Ίδρυμα Ευρωπαϊκής και Εξωτερικής Πολιτικής (ΕΛΙΑΜΕΠ) με θέμα: «Το μέλλον της Ευρωπαϊκής Ένωσης και η Ελλάδα: Προκλήσεις και Προοπτικές» (9/6/2016)

* Πρώτη παρέμβαση

Ευχαριστώ πολύ το ΕΛΙΑΜΕΠ και το πρόγραμμα που συντονίζει ο κ. Παγουλάτος.  Ευχαριστώ τον κ. Τσούκαλη επίσης και όλους τους εμπλεκόμενους στην οργάνωση για την ευκαιρία αυτή να μετέχω σε μία συζήτηση υψηλού επιπέδου.

Για να απαντήσω στο ερώτημα του κ. Παλαιολόγου, είναι προφανές ότι η ευρωπαϊκή ολοκλήρωση έχει στομώσει.  Έχει διαψευστεί πολλαπλώς η ευρωπαϊκή κανονικότητα και έχουμε πια περάσει από την Ευρώπη των κρίσεων στην κρίση της Ευρώπης ή για να είμαι ακριβέστερος στην κρίση της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης, της ευρωπαϊκής στρατηγικής.  Αυτό έχει συμβεί σε πολύ μεγάλο βαθμό γιατί το ευρωπαϊκό οικοδόμημα ως ένα οικοδόμημα μεταπολεμικό είχε έντονα Καντιανά χαρακτηριστικά, βασισμένο στην παραδοχή ότι μετά την εμπειρία του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου και υπό συνθήκες ψυχρού πολέμου, η ευρωπαϊκή ήπειρος και πιο συγκεκριμένα η δυτική Ευρώπη έχει πια την πολυτέλεια μιας αιώνιας ειρήνης.

Το ευρωπαϊκό οικοδόμημα από τη δεκαετία του ‘50 έως και τη Συνθήκη της Λισαβόνα οικοδομήθηκε για να λειτουργεί υπό φυσιολογικές συνθήκες θερμοκρασίας και πιέσεως.  Δεν περιείχε σοβαρούς μηχανισμούς πρόβλεψης, ανάσχεσης και αντιμετώπισης κρίσεων.  Βέβαια αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία όταν έχεις ένα οικοδόμημα το οποίο είναι αποτέλεσμα ενός πολιτικού βολονταρισμού, δηλαδή υπερβαίνει σε πάρα πολύ μεγάλο βαθμό τη δεκτικότητα και των εθνικών κρατών και των εθνικών κοινωνιών αλλά και των ίδιων των ευρωπαϊκών μηχανισμών, οι οποίοι παρά τον διακηρυγμένο νομικά κοινοτικό τους χαρακτήρα επηρεάζονται σε όλα τα κρίσιμα θέματα από διαδικασίες που έχουν εντονότατα διακυβερνητικά, δηλαδή διακρατικά χαρακτηριστικά, καθώς όλες οι μεγάλες αποφάσεις και ελήφθησαν και λαμβάνονται μέσα από μία διακυβερνητική διαδικασία, από μία συνεχή διαπραγμάτευση.

Περισσότερα...

ΣΚΑΙ | Δεν πρέπει η Ελλάδα να γίνει ένα νησί με εγκαταλελειμμένες ψυχές

Αθήνα, 4 Μαρτίου 2016

Συνέντευξη Ευ. Βενιζέλου στο ραδιόφωνο του ΣΚΑΙ και τον δημοσιογράφο Παύλο Τσίμα 

Ευ. Βενιζέλος:  Καλημέρα σε όλες κι όλους που μας ακούν.

Π. Τσίμας:  Σας άκουσα τις τελευταίες ημέρες και χθες να επαναλαμβάνετε ότι θεωρείτε λάθος αυτό που η κυβέρνηση προσπαθεί να κάνει, δηλαδή να συνδέσει, κατά κάποιον τρόπο, τις δύο διαπραγματεύσεις, το προσφυγικό με το οικονομικό, και αναρωτιέμαι γιατί.  Δηλαδή, εάν καταφέρουμε να εξασφαλίσουμε κάποιες εκπτώσεις στα οικονομικά, επειδή μας έχουν ανάγκη στο προσφυγικό, κακό είναι;

Ευ. Βενιζέλος:  Όχι, κακό δεν είναι αυτό, κακό είναι να γίνουμε εμείς εδώ ένα «νησί» στο οποίο θα είναι εγκαταλελειμμένες ψυχές και εμείς θα κουβαλάμε ένα υπέρμετρο βάρος, το οποίο δε θα μπορούμε να διαχειριστούμε, έχοντας την ψευδαίσθηση ότι έχουμε πάρει κάποιο αντάλλαγμα οικονομικό, το οποίο δε θα το έχουμε πάρει στην πραγματικότητα, διότι δε θα έχει βοηθηθεί ούτε η ελληνική οικονομία ούτε ο τουρισμός ούτε η προοπτική ανάπτυξης ούτε, θα μου επιτρέψετε να πω, το κοινωνικό κλίμα.  Εμείς πρέπει να είμαστε οπαδοί της νομιμότητας, του σεβασμού του διεθνούς δικαίου, να έχουμε ανθρωπιστικές αντιδράσεις, να προστατεύουμε τα ασυνόδευτα ανήλικα, να υποδεχόμαστε σωστά και να καταγράφουμε σωστά πρόσφυγες και παράτυπους μετανάστες, να θέλουμε να εφαρμοστούν οι συμφωνίες που έχουμε κάνει με τους εταίρους μας και οι κανόνες του Προσφυγικού Δικαίου και επιπλέον πρέπει να είμαστε πρόθυμοι να σεβαστούμε τους κοινοτικούς κανόνες, διότι έτσι ενισχύουμε την αξιοπιστία μας και μπορούμε να βοηθήσουμε και την οικονομική διαπραγμάτευση.

Περισσότερα...

Ναυτεμπορική |Η Ελλάδα κινδυνεύει να γίνει μια αποθήκη ανθρώπων, ένα ολόκληρο hotspot

Αθήνα, 3 Μαρτίου 2016

Συνέντευξη Ευ. Βενιζέλου στη Ναυτεμπορική και στο δημοσιογράφο Χατζηκωνσταντίνου Μιχάλης 

M. X. : Αύριο συγκαλείται το Συμβούλιο των Πολιτικών Αρχηγών για το προσφυγικό. Υπάρχουν οι προϋποθέσεις για μια κοινή θέση ή αποτελεί μια απόπειρα διάχυσης της ευθύνης;

Ευ. Βενιζέλος: «Θα έπρεπε να συγκροτηθεί μια κοινή εθνική θέση. Όχι τώρα, προ πολλού, γιατί το προσφυγικό δεν είναι καινούργιο ζήτημα ή απροσδόκητο. Η κυβέρνηση, όταν πρωτοανέλαβε τον Ιανουάριο του 2015, έπρεπε να διατηρήσει τις υποδομές που βρήκε και να διαμορφώσει μια πολιτική προσαρμοσμένη στις συνθήκες που όλοι ξέρουμε. Δυστυχώς δεν έγινε τίποτα. Πιστεύαμε ότι απλώς θα διέρχονται κάποιοι άνθρωποι και θα φεύγουν προς την πΓΔΜ, αλλά αποδείχτηκε ότι αυτό δεν ήταν μια επαρκής πολιτική. Και βρεθήκαμε τώρα να είμαστε στο επίκεντρο του προβλήματος. Οι πολιτικοί αρχηγοί πρέπει να διαμορφώσουν μια εθνική θέση εάν το θέλει η κυβέρνηση και εάν είναι ικανή να προτείνει κάτι ολοκληρωμένο. Εγώ για να βοηθήσω, πάντως, δημοσίευσα ένα κείμενο με 10 σημεία τα οποία θα μπορούσαν να αποτελέσουν τη βάση μιας τέτοιας συνεννόησης. Από εκεί και πέρα δυστυχώς δεν είμαστε εμείς εδώ στην Ελλάδα που θα διαμορφώσουμε την πολιτική αυτή. Δεν είναι ούτε καν οι αρχηγοί των 28 κρατών και κυβερνήσεων στις Βρυξέλλες. Το πρόβλημα είναι διεθνές. Χωρίς τη συμμετοχή του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ, την ενεργό ανάμιξη των μονίμων μελών του Σ.Α. και των χωρών του αραβικού και του αφρικανικού κόσμου δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί το πρόβλημα. Το να διαχέονται οι ευθύνες, να συγκαλύπτονται και να μοιραζόμαστε μια κυβερνητική ευθύνη που δεν έχουμε, δεν σημαίνει τίποτε. Είναι τέχνασμα».

Μ. Χ. : Ο αν. υπουργός Μετανάστευσης αποδέχτηκε την πρότασή σας για προσφυγή στο Συμβούλιο Ασφαλείας, αλλά η κυβερνητική εκπρόσωπος δήλωσε ότι η Ελλάδα δεν μπορεί να πράξει μόνη της κάτι τέτοιο. Τι ισχύει;

Ευ. Βενιζέλος: «Η Ελλάδα βεβαίως και μπορεί να προσφύγει από μόνη της αν πρέπει ή αν θέλει, αλλά εγώ δεν είπα κάτι τέτοιο. Στο Σ.Α. δεν πηγαίνουμε κάνοντας μόνον προσφυγή, θα μπορούσαμε να ζητήσουμε να ενημερώσουμε για την κατάσταση και όχι αναγκαστικά να παρουσιάσουμε τη διεκδίκησή μας σε σχέση με κάποια χώρα. Εγώ προτείνω ένα σχέδιο που η Ελλάδα πρέπει να το εισηγηθεί στην Ε.Ε. και εκείνη να το υιοθετήσει, γιατί από μόνη της δεν μπορεί να αντιμετωπίσει το προσφυγικό. Το προσφυγικό δεν είναι ευρωπαϊκό θέμα. Δυστυχώς, η Ευρώπη δεν παίζει καθοριστικό ρόλο στις πηγές του προβλήματος που είναι οι πολεμικές συρράξεις και οι ανεξέλεγκτες καταστάσεις».

Περισσότερα...

Η διαχείριση της προσφυγικής κρίσης - δέκα θέσεις

Αθήνα, 26 Φεβρουαρίου 2016

Ευάγγελος Βενιζέλος

Η διαχείριση της προσφυγικής κρίσης - δέκα θέσεις

1. Το προσφυγικό δεν είναι ζήτημα ευρωπαϊκό αλλά διεθνές. Είναι τραγική  συνέπεια των πολεμικών συγκρούσεων στην Συρία αλλά και σε πολλές άλλες χώρες και περιοχές από τις οποίες αναγκάζονται να φύγουν εκατοντάδες χιλιάδες άνθρωποι για λόγους επιβίωσης και  να αναζητήσουν μια καλύτερη τύχη στην Ευρωπαϊκή Ένωση στην οποία μπορούν να φτάσουν δια ξηράς και δια θαλάσσης. Η Ε.Ε. είναι προφανές ότι δεν μπόρεσε να διαμορφώσει και να εφαρμόσει μια ολοκληρωμένη πολιτική διαχείρισης του προσφυγικού. Αντιθέτως δοκιμάζεται πλέον σοβαρά η συνοχή της και η αποτελεσματικότητα των ενωσιακών οργάνων. Πολλά κράτη-μέλη επικαλούμενα την κυριαρχία τους και λόγους εσωτερικής ασφάλειας λαμβάνουν εθνικά μέτρα ή συμμετέχουν σε περιφερειακού χαρακτήρα πρωτοβουλίες που θέτουν σε αμφισβήτηση το θεσμικό οικοδόμημα της Ε.Ε., την ισχύ της ενωσιακής έννομης τάξης και την πολιτική οντότητα της Ευρώπης. Το ζήτημα  έχει ήδη διαστάσεις τέτοιες που καθιστούν αδύνατη την αντιμετώπιση του χωρίς τη συμμετοχή του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ και ιδίως των μόνιμων μελών του, χωρίς την πλήρη συνεργασία της Τουρκίας και χωρίς τη συμμετοχή τόσο των αραβικών όσο και των αφρικανικών χωρών. Η εμπλοκή του ΝΑΤΟ μόνο μέσα στο ευρύτερο αυτό νομικό και επιχειρησιακό πλαίσιο μπορεί να έχει πραγματική προστιθέμενη αξία. Χώρες όπως η Τουρκία, η Ιορδανία και ο Λίβανος αντιμετωπίζουν εδώ και πολύ καιρό προσφυγικές πιέσεις που αφορούν  εν δυνάμει την Ευρώπη και οφείλονται σε πολεμικές συρράξεις ή εύθραυστες καταστάσεις αρμοδιότητας του  Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ και ευρύτερα της διεθνούς κοινότητας. Η κατανομή των προσφύγων πρέπει να είναι δίκαιη και να μη αφορά μόνο τις χώρες-μέλη της ΕΕ, αλλά όλες τις ασφαλείς χώρες αρχίζοντας από τις αραβικές ή αφρικανικές χώρες με την ανάλογη διεθνή οικονομική βοήθεια. 

Περισσότερα...

Liberal | Προσοχή, φτάσαμε στον σκληρό πυρήνα

Αθήνα 11 Φεβρουαρίου 2016

Άρθρο Ευάγγελου Βενιζέλου στο Liberal.gr

Προσοχή: Φτάσαμε στον σκληρό πυρήνα

Στο προσφυγικό αποτυπώνεται με ανάγλυφο τρόπο η παθογένεια της κυβερνητικής αντίληψης γύρω από τη θέση της χώρας μέσα στους ευρωπαϊκούς και διεθνείς συσχετισμούς.

Στο πεδίο της οικονομίας ενώ οι παραδοχές πάνω στις οποίες οι λεγόμενες αντιμνημονιακές δυνάμεις είχαν οικοδομήσει την αφήγηση τους κατέρρευσαν  παταγωδώς  ήδη από τον Ιούλιο του 2015, διατηρούνται ακόμη και μετά το τρίτο μνημόνιο επικίνδυνα κατάλοιπα δημαγωγικής θρασυδειλίας που ξέρουμε ποια επίπτωση έχουν. Ανεβάζουν για την κοινωνία το κόστος της τελικής διευθέτησης σε ζητήματα όπως το ασφαλιστικό ή το φορολογικό. Η ελληνική οικονομία και τελικά οι έλληνες πολίτες επιβαρύνονται με παράταση της ύφεσης και της ανεργίας, με απώλεια περιουσιακών στοιχείων, με ακύρωση θεμελιωμένων δικαιωμάτων, με διάψευση προσδοκιών. Το κόστος είναι μεγάλο και δεν ήταν καθόλου μοιραίο και  αναπόφευκτο. Είναι  όμως κόστος οικονομικό και κοινωνικό. Δεν αφορά τον πυρήνα της εθνικής κυριαρχίας με την έννοια των θεμάτων εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφάλειας και άμυνας. 

Η διαχείριση των προσφυγικών και μεταναστευτικών ροών συνδέεται δυστυχώς  με τον σκληρό αυτό πυρήνα της εθνικής κυριαρχίας και με την εσωτερική πολιτική  κατάσταση σε πολλές χώρες - μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Εσφαλμένες εκτιμήσεις και συσχετίσεις στο πεδίο αυτό δεν έχουν κόστος απλώς οικονομικό και κοινωνικό αλλά κόστος κατά κυριολεξία εθνικό. 

Η κυβέρνηση στην πρώτη φάση αδυνατούσε να κατανοήσει το μέγεθος και τη δυναμική του προβλήματος και επεδίωξε τελείως απλοϊκά να το συσχετίσει με τη διαπραγμάτευση για το μνημόνιο. Από την πρώτη αυτή φάση διατηρείται ακόμη το σενάριο μιας χυδαίας ανταλλαγής μεταξύ φιλοξενίας περισσότερων προσφύγων στην Ελλάδα  και απομείωσης του  ελληνικού δημοσίου χρέους. Η συσχέτιση είναι πέρα από χυδαία και ανόητη και περιττή γιατί η πρόσθετη παρέμβαση στο χρέος έχει συμφωνηθεί ήδη από το 2012 και έχει με μεγάλη ακρίβεια και αυστηρότητα περιγραφεί στη συμφωνία της 12ης Ιουλίου 2015 για το τρίτο μνημόνιο. Το μόνο που θα μπορούσε να συμβεί ως προς το ζήτημα αυτό θα ήταν να αναλάβει η Ελλάδα πρόσθετο και δυσανάλογο βάρος μόνιμης φιλοξενίας προσφύγων για να πάρει στο χρέος αυτό που θα έπαιρνε ούτως ή άλλως.

Περισσότερα...