Ομιλία Ευάγγελου Βενιζέλου στηv τελετή λήξης του συνεδρίου, Πενήντα χρόνια από το Σύνταγμα του 1975
Δεκέμβριος 2023
Επίμετρο Ευάγγελου Βενιζέλου στο βιβλίο του Θανάση Διαμαντόπουλου, «Χωρίς Στέμμα. Η αβασίλευτη του μεσοπολέμου»
Ο αβασίλευτος ελληνικός μεσοπόλεμος και η «σύγκρουση των ολοκληρώσεων»
Η μελέτη της Συνταγματικής Ιστορίας εστιάζεται συνήθως στα κείμενα των συνταγμάτων και στις συντακτικού, πρωτογενούς ή αναθεωρητικού, χαρακτήρα διαδικασίες από τις οποίες προέκυψαν τα νέα ή τα αναθεωρημένα συντάγματα. Τα πολιτικά, εσωτερικά ή διεθνή, τα οικονομικά, κοινωνικά και πολύ συχνά τα στρατιωτικά συμφραζόμενα των συνταγματικών μεταβολών συνήθως υπονοούνται καθώς εξετάζονται στο πεδίο άλλων κλάδων, όπως η πολιτική, η διπλωματική και η οικονομική Ιστορία.
- Ευ. Βενιζέλος, Η σύνδεση της αρχής του κράτους δικαίου και της αρχής του κοινωνικού κράτους στο ελληνικό Σύνταγμα του 1975 μετά τις αναθεωρήσεις του 2001 και του 2019 υπό το φως των διδαγμάτων της οικονομικής κρίσης, σε: Ευ. Ρ. Σαχπεκίδου, Γ. Σταυρόπουλος, Π. Γκλαβίνης, Ι. Κτενίδης, Δ. Λέντζης (επιμ.), Δίκαιο και Πολιτική. Τιμητικός Τόμος για τον Πέτρο Στάγκο, εκδόσεις ΕΥΡΑΣΙΑ, 2023, σελ. 79- 100 [PDF] = Εφημερίδα Διοικητικού Δικαίου, τ. 3, 2023, σελ 266-278 [PDF]
Abstract
Evangelos Venizelos, 'The interrelation of the rule of law principle and the welfare state principle in the Greek Constitution of the 1975, following the amendments of 2001 and 2019, in the context of the lessons learned from the economic crisis', in: Law and Politics for a Europe of Democracy, the rule of law and fundamental rights. Festschrift for Petros Stagos, (editor EYRASIA 2023), p 79-100
The economic crisis has made the relationship of both judges and legislators with the Constitution and its regulatory content concerning social rights much more demanding. The national constituent power when called upon to regulate matters related to the welfare state, obviously has to take into consideration the country's participation in the EU and the Eurozone, as well as the legal obligations arising from that participation. Moreover, a new relationship between the national fiscal Constitution and the economic governance of the Eurozone has been shaped due to the economic crisis. In this context, should be placed the revision in 2019 of Article 21, paragraph 1 of the Greek constitution in order to introduce as sentence b the provision that "The State ensures the conditions for a decent standard of living for all citizens through a minimum guaranteed income system, as defined by law." However, after the experience of the crisis, these issues cannot be addressed through evasions or old theoretical approaches, such as the revival of the theory of constitutional guiding principles. These allow the national constituent power to express desires, make promises, or provide "guidance," leaving the legislator with the discretionary power to activate them or the political cost of not doing so, depending on the financial capabilities of funding social or developmental policies. Moreover, through the curve traced by case law and developed by theory in terms of the relative social acquis, the so-called constitutional guiding principles gradually acquired a regulatory content that could be pursued judicially. The question is how, by whom, and within which procedural framework the risk of fiscal derailment that can have extremely negative consequences on the value of human being and the level of their decent living should be taken into account.
Ευ. Βενιζέλος, Ο αβασίλευτος ελληνικός μεσοπόλεμος και η «σύγκρουση των ολοκληρώσεων», Επίμετρο στο βιβλίο του Θανάση Διαμαντόπουλου, Χωρίς Στέμμα, εκδ. Πατάκη, 2023, σελ 349-359 [link]
- Ευάγγελος Βενιζέλος, 'Εισαγωγή: Οι αλλαγές στον παγκόσμιο συσχετισμό δυνάμεων και η σημασία του Διεθνούς Δικαίου για την μελέτη των Διεθνών Σχέσεων', Κεφάλαιο 6ο στο βιβλίο του Σπυρίδωνα Ν. Λίτσα «Διεθνείς Σχέσεις από την αρχή: Θεωρητικοί Αναστοχασμοί» εκδόσεις Πανεπιστημίου Μακεδονίας, 2023, σελ. 185-227 [PDF]
Ευ. Βενιζέλος, 'Προβλήματα κατανομής αρμοδιοτήτων μεταξύ Ανεξάρτητων Αρχών: Μια πρόταση για τη νομοθετική εισαγωγή κανόνα κατανομής και δικονομικού μηχανισμού άρσης της σύγκρουσης αρμοδιοτήτων', ΔΗΜΟΣΙΟ ΔΙΚΑΙΟ, Επιστημονικό Περιοδικό Ένωσης Ελλήνων Δημοσιολόγων (ΕΕΔ) Έτος 2022 (7), Τεύχος 1 (Ιανουάριος-Ιούνιος): Τεύχος Αφιερωμένο στην μνήμη του αγαπημένου μας καθηγητή και έγκριτου ιδρυτικού μέλους της Ένωσης Ελλήνων Δημοσιολόγων (ΕΕΔ) Επαμεινώνδα Σπηλιωτόπουλου [PDF] & [PDF]
- Ευ. Βενιζέλος, Η σύνδεση της αρχής του κράτους δικαίου και της αρχής του κοινωνικού κράτους στο ελληνικό Σύνταγμα του 1975 μετά τις αναθεωρήσεις του 2001 και του 2019 υπό το φως των διδαγμάτων της οικονομικής κρίσης, σε: Ευ. Ρ. Σαχπεκίδου, Γ. Σταυρόπουλος, Π. Γκλαβίνης, Ι. Κτενίδης, Δ. Λέντζης (επιμ.), Δίκαιο και Πολιτική. Τιμητικός Τόμος για τον Πέτρο Στάγκο, εκδόσεις ΕΥΡΑΣΙΑ, 2023, σελ. 79- 100 [PDF] = Εφημερίδα Διοικητικού Δικαίου, τ. 3, 2023, σελ 266-278 [PDF]
Abstract
Evangelos Venizelos, 'The interrelation of the rule of law principle and the welfare state principle in the Greek Constitution of the 1975, following the amendments of 2001 and 2019, in the context of the lessons learned from the economic crisis', in: Law and Politics for a Europe of Democracy, the rule of law and fundamental rights. Festschrift for Petros Stagos, (editor EYRASIA 2023), p 79-100
The economic crisis has made the relationship of both judges and legislators with the Constitution and its regulatory content concerning social rights much more demanding. The national constituent power when called upon to regulate matters related to the welfare state, obviously has to take into consideration the country's participation in the EU and the Eurozone, as well as the legal obligations arising from that participation. Moreover, a new relationship between the national fiscal Constitution and the economic governance of the Eurozone has been shaped due to the economic crisis. In this context, should be placed the revision in 2019 of Article 21, paragraph 1 of the Greek constitution in order to introduce as sentence b the provision that "The State ensures the conditions for a decent standard of living for all citizens through a minimum guaranteed income system, as defined by law." However, after the experience of the crisis, these issues cannot be addressed through evasions or old theoretical approaches, such as the revival of the theory of constitutional guiding principles. These allow the national constituent power to express desires, make promises, or provide "guidance," leaving the legislator with the discretionary power to activate them or the political cost of not doing so, depending on the financial capabilities of funding social or developmental policies. Moreover, through the curve traced by case law and developed by theory in terms of the relative social acquis, the so-called constitutional guiding principles gradually acquired a regulatory content that could be pursued judicially. The question is how, by whom, and within which procedural framework the risk of fiscal derailment that can have extremely negative consequences on the value of human being and the level of their decent living should be taken into account.
Ευάγγελος Βενιζέλος, 'Απαντήσεις του 1821 στα γεωπολιτικά και θεσμικά διλήμματα του 2022', Το Σύνταγμα (ΤοΣ), 3-4/2023 σελ 863-873 [PDF]
*Ομιλία στο συνέδριο που διοργάνωσε η Νομική Σχολή του ΑΠΘ, στην Επίδαυρο στις 30.4.2022, στο πλαίσιο ερευνητικού έργου ΕΛΙΔΕΚ, «Μεταξύ παράδοσης και νεωτερικότητας: όψεις του πρώιμου συνταγματισμού και διοικητικό σύστημα του νεοσύστατου ελληνικού κράτους», στην ενότητα «Η επαναστατική συντακτική εξουσία και ο διεθνής προσανατολισμός της» . Οι αναφορές στα τρέχοντα γεγονότα αφορούν την ημέρα της ομιλίας. Στην σύντομη βιβλιογραφική σημείωση περιλαμβάνονται και μεταγενέστερα κείμενα. Ευχαριστώ θερμά την καθηγήτρια Λίνα Παπαδοπούλου για την εξαιρετική οργάνωση του συνεδρίου και την τιμητική πρόσκληση.
Ευ. Βενιζέλος, 'Τα Συντάγματα του Αγώνα - Ένα ζήτημα πιο σύνθετο από όσο φαίνεται', στο: Σμαράγδα Αρβανίτη (επιμ), Εν Άστρει, Η Εθνική Δευτέρα των Ελλήνων Συνέλευσις, 29 Μαρτίου - 18 Απριλίου 1823. Τα γεγονότα - οι πρωταγωνιστές - οι αποφάσεις, Επετειακή έκδοση για τα 200 χρόνια από τη σύγκληση της Β΄ Εθνοσυνέλευσης στο Άστρος. Συλλογικός τόμος, 2023, σελ 91-98 [PDF] & [Link]
Για τον τόμο δειτε εδω
*Ομιλία στην εκδήλωση με θέμα: «Τα Συντάγματα της Επαναστατικής Περιόδου (1822, 1823, 1827)» που διοργάνωσε η Ολομέλεια των Προέδρων των Δικηγορικών Συλλόγων Ελλάδος σε συνεργασία με την Επιτροπή 2021, στις 25 Ιουνίου 2021, στον χώρο της Β’ Εθνοσυνέλευσης, στο Άστρος Κυνουρίας, με αφορμή τη συμπλήρωση των 200 χρόνων από την έναρξη της Ελληνικής Επανάστασης. Για τη βιβλιογραφική και αρχειακή τεκμηρίωση ας επιτραπεί να παραπέμψω στις μελέτες και τα δοκίμια που περιλαμβάνονται στο βιβλίο μου: Ευάγγελος Βενιζέλος, Παλιγγενεσία και Αναστοχασμός, Εκδόσεις Πατάκη, 2021, ιδίως σελ. 67 επ., 106 επ. , 131 επ. [Link]
